Reklama

Niedziela na Podbeskidziu

Historyczna perełka

W Bielanach przywrócono pełnię brzmienia zabytkowych organów.

Niedziela bielsko-żywiecka 20/2022, str. VII

[ TEMATY ]

zabytki

organy

Tomasz Gronkowski

Członkowie Diecezjalnej Komisji Muzyki Kościelnej w trakcie odbioru instrumentu

Członkowie Diecezjalnej Komisji Muzyki Kościelnej w trakcie odbioru instrumentu

Decyzję o generalnym remoncie organów podjął 3 lata temu proboszcz parafii św. Macieja ks. Andrzej Zając. – Poprzedni remont był wykonywany 33 lata temu. Dzięki zaangażowaniu parafian i ich hojności, udało się przywrócić świetność instrumentowi i spłacić wszystkie koszty. Z pieniędzy, które jeszcze zostały, zakupimy witraż bł. kard. Wyszyńskiego do kaplicy na Zasolu – mówi kapłan. Remont organów o trakturze mechanicznej prowadził organmistrz Andrzej Guziak z Zakopanego. Wymienił m.in. instalację elektryczną i zużyte podzespoły organów, naprawił zniszczenia wskutek działania drewnojadów, dokonał przeglądu podzespołów, odnowił klawiatury, zrealizował korekty w dyspozycji, intonacji i stroju. Organy były gotowe już na Niedzielę Bożego Miłosierdzia. W parafii gościł przewodniczący Diecezjalnej Komisji Muzyki Kościelnej ks. dr Krzysztof Kurnik, który głosił słowo Boże i opowiedział o organach. Natomiast wykładowca Akademii Muzycznej im. Karola Szymanowskiego w Katowicach i pedagog Diecezjalnej Szkoły Organistowskiej – Szkoły Muzycznej II stopnia w Bielsku-Białej dr Michał Duźniak przybliżył ich brzmienie po remoncie.

– Organy są fenomenem, który pozwala na wydobycie różnorodnej palety dźwiękowej. Z puntu widzenia historii budownictwa organowego tutejszy instrument jest niezwykle cennym zabytkiem na Podbeskidziu. Powstał w 2. połowie XVIII w. Historycznie jest perełką, a jego brzmienie jest cenne, wręcz unikalne na tym terenie. W naszej diecezji jest to chyba jedyny takiej wielkości instrument zachowany w 60-70% w oryginalnym stanie – zauważa ks. Kurnik. Podkreśla, że bielańskie organy są 16-głosowe, co daje 16 różnych możliwości barw głosów. Ich brzmienie jest oparte na fundamencie, jaki daje podstawowy głos, czyli pryncypał. – Jego barwa stanowi o podstawie całego instrumentu. W tych organach podstawowy pryncypał jest 8-stopowy – mówi kapłan. Zauważa że drugą rodziną są głosy fletowe, które naśladują np. flet poprzeczny. Są subtelniejsze od pryncypałów i mają bardziej refleksyjny charakter. – Mamy też tu 3 głosy smyczkowe, służące do medytacji, gry solowej, które podkreślają czy wyodrębniają linię melodyczną, żeby była lepiej słyszalna. Są podobne do instrumentów smyczkowych jak skrzypce, wiolonczele czy altówki. Organista gra nie tylko rękami na klawiaturze zwanej manuałami, ale gra również za pomocą nóg na klawiaturze pedałowej – zaznacza ks. K. Kurnik.

Organy posiadają barokową estetykę brzmieniową, dlatego oryginalnie brzmią na nich przede wszystkim kompozycje z wieków XVI-XVIII. Wierni mieli okazję wysłuchać koncertu organowego w wykonaniu dr. Michała Duźniaka, który zagrał m.in. improwizowane wariacje w stylu neomodalnym na temat: „Chrystus zmartwychwstan jest”, ukazując w ten sposób nowe brzmienie instrumentu. – Muzyka organowa w większości była zawsze muzyką religijną, sakralną. Rodziła się z wiary kompozytorów, którzy trudnili się jej pisaniem. Kompozycje miały służyć pobudzaniu wiernych do modlitwy i refleksji, miały pomagać w nawiązaniu kontaktu człowieka z Bogiem przy pomocy dźwięku i emocji zawartych w tej muzyce – przypomniał ks. Kurnik.

Najbliższy koncert zaplanowano w niedzielę 15 maja o godz. 15. Zagra prof. Julian Gembalski z Akademii Muzycznej w Katowicach.

2022-05-11 09:07

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Nowe życie olkuskich organów

Niedziela sosnowiecka 48/2015, str. VII

[ TEMATY ]

organy

TZ

Olkuskie organy w trakcie remontu

Olkuskie organy w trakcie remontu

Jednym z nieodłącznych elementów wyposażenia wnętrza świątyni, gdzie sprawowany jest kult, są organy. Do najbardziej odpowiednich zalicza się piszczałkowe, o bardzo złożonej budowie. Dumą miasta Olkusza są organy wykonane przez Hansa Hummla i Jerzego Nitrowskiego z olkuskiej bazyliki św. Andrzeja Apostoła, których remont właśnie się rozpoczął i potrwa do końca 2018 r.

Organy w Olkuszu są znaczącym dziełem w historii polskiego budownictwa organowego nie tylko dlatego, że są jednym z niewielu dzieł z I połowy XVII wieku zachowanym do dziś, ale także dlatego, że od początku były dziełem rzadkim i wybitnym. Jako instrument były polem doświadczeń dla przyszłego założyciela polskiej szkoły budowy organów w XVII wieku Jerzego Nitrowskiego. Jako prospekt stały się wzorem do naśladowania, pozostając jednak dziełem unikalnym. Ich twórca Hans Hummel, niezależnie od nieprzemyślanych decyzji zawodowych i życiowych, włożył swój trwały ślad w rozwój polskiego budownictwa organowego. Instrument w Olkuszu to nie tylko jeden z najstarszych takich obiektów w Polsce, ale też największe europejskie renesansowe organy, posiadające wciąż, prócz większości oryginalnych piszczałek, stare wiatrownice, trakturę oraz znaczną cześć oryginalnego stołu gry” – to opinia specjalistów dotycząca olkuskiego instrumentu.

CZYTAJ DALEJ

Czy możliwy jest dialog chrześcijan z muzułmanami?

2022-08-09 12:38

Niedziela Ogólnopolska 33/2022, str. 16

[ TEMATY ]

Teolog odpowiada

Jasmin Merdan/Fotolia.com

Pytanie czytelnika:
Czy możliwy jest dialog chrześcijan z muzułmanami?

CZYTAJ DALEJ

Francja/ Premier Morawiecki w "Le Monde": wojna na Ukrainie ujawniła też prawdę o Europie

2022-08-16 13:25

[ TEMATY ]

Mateusz Morawiecki

PAP/Paweł Supernak

Wojna na Ukrainie ujawniła też prawdę o Europie. Od lat UE nie chce słuchać ostrzeżeń o rosyjskim zagrożeniu, a zniesienie zasady jednomyślności doprowadziłoby do jeszcze większego uzależnienia (Unii) od Niemiec – napisał we wtorek premier Mateusz Morawiecki we francuskim dzienniku "Le Monde".

"Wojna na Ukrainie odsłoniła prawdę o Rosji. Ci, którzy nie chcieli widzieć, że państwo Putina ma tendencje imperialistyczne, muszą stawić czoła faktom. W Rosji odżyły demony XIX i XX wieku - nacjonalizm, kolonializm są coraz bardziej widoczne. Ale (ta) wojna ujawniła też prawdę o Europie. Wielu europejskich przywódców zostało uwiedzionych przez Władimira Putina. Są teraz w szoku" – ocenił premier Morawiecki.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję