W czasie upałów osoby starsze muszą być pod szczególną ochroną. Jedną z zasad, o której powinni pamiętać opiekunowie seniorów, jest zapewnienie im odpowiedniej ilości płynów. Organizm człowieka składa się w przybliżeniu z 60-75% wody, która pełni kluczową rolę w wielu procesach życiowych. Z tego powodu lekarze zalecają picie ok. 2-2,5 l płynów dziennie. Jest to jednak norma standardowa. Dla pacjentów z przewlekłymi schorzeniami, np. z chorobami układu krążenia, nerek czy cukrzycą, norma przyjmowanych płynów powinna być określona indywidualnie w porozumieniu ze specjalistą.
Niedobór płynów w organizmie zagraża zdrowiu, a nawet życiu. Zdarza się, że u seniorów odwodnienie występuje nagle, ponieważ osoby starsze mają niekiedy zaburzenia w odczuwaniu pragnienia, a czasem świadomie ograniczają spożycie płynów, aby zbyt często nie korzystać z toalety. Dlatego jeżeli senior nie prosi o nic do picia, w czasie upałów trzeba częściej niż zwykle podawać mu płyny i dbać o to, aby wypijał je powoli, małymi łykami, ponieważ wtedy najlepiej się wchłaniają. Do picia możemy podawać wodę źródlaną lub mineralną, lekko posłodzony kompot, wodę z dodatkiem plasterka cytryny i listków mięty, słabą herbatę ziołową. Nie powinniśmy natomiast podawać napojów mocno słodzonych i gazowanych, a także kawy i herbaty, które nasilają diurezę, czyli działają odwadniająco.
Niebezpiecznymi przyczynami odwodnienia, zresztą nie tylko latem, są biegunki i wymioty, które szybko mogą doprowadzić do zaburzenia gospodarki wodno-elektrolitowej w organizmie. Jeżeli w takich przypadkach senior ma również trudności z przełykaniem płynów, problem trzeba zgłosić lekarzowi.
Łatwymi do zaobserwowania sygnałami odwodnienia organizmu są m.in.: suche, spierzchnięte usta, zmiana koloru moczu ze słomkowego na ciemnożółty, ból i zawroty głowy, osłabienie, a także zaparcia, ponieważ niedobór płynów zaburza proces trawienia.
W okresie upałów osoby starsze nie powinny wychodzić z domu między godz. 10 a 15. Jeżeli jednak jest to konieczne, powinny ubrać się przewiewnie, pamiętać o nakryciu głowy i zabraniu czegoś do picia. Odkryte części ciała, np. ramiona, twarz i dekolt, trzeba posmarować kremem z filtrem.
Jeżeli senior przebywa w domu, również pamiętajmy o zabezpieczeniu go przed przegrzaniem. W upalne dni trzeba umieścić go w najchłodniejszym pokoju i ograniczyć dostęp gorącego powietrza i słońca, zamykając okna i zasłaniając rolety lub zasłony. Wietrzenie jest, oczywiście, niezbędne, ale trzeba przeprowadzać je w najchłodniejszych porach dnia. Senior przebywający w domu również powinien mieć na sobie wygodne, lekkie, luźne i przewiewne ubranie, niepowodujące otarć i pęcherzy, oraz stabilne obuwie.
Objawami udaru cieplnego są: dezorientacja, uczucie gorąca, zaczerwieniona i sucha skóra, pragnienie, szum w uszach i skroniach, mroczki przed oczami, zawroty i ból głowy, podwyższona temperatura ciała. W razie utraty przytomności konieczna jest szybka pomoc lekarza.
W czasie upałów warto też sprawdzić leki i preparaty, które stosuje senior (np. maści), pod kątem temperatury, w jakiej powinny być przechowywane. Gdy temperatura przekracza 25°C, wiele z nich powinno trafić do lodówki. Niektóre preparaty, np. insuliny, szczepionki, probiotyki, wymagają przechowywania w specjalnych warunkach, co także trzeba sprawdzić na opakowaniu lub ulotce.
Drodzy bracia i siostry,
Chciałbym wam dzisiaj opowiedzieć o Joannie d´Arc, młodej świętej, żyjącej u schyłku Średniowiecza, która zmarła w wieku 19 lat w 1431 roku. Ta młoda francuska święta, cytowana wielokrotnie przez Katechizm Kościoła Katolickiego, jest szczególnie bliska św. Katarzynie ze Sieny, patronce Włoch i Europy, o której mówiłem w jednej z niedawnych katechez. Są to bowiem dwie młode kobiety pochodzące z ludu, świeckie i dziewice konsekrowane; dwie mistyczki zaangażowane nie w klasztorze, lecz pośród najbardziej dramatycznych wydarzeń Kościoła i świata swoich czasów. Są to być może najbardziej charakterystyczne postacie owych „kobiet mężnych”, które pod koniec średniowiecza niosły nieustraszenie wielkie światło Ewangelii w złożonych wydarzeniach dziejów. Moglibyśmy je porównać do świętych kobiet, które pozostały na Kalwarii, blisko ukrzyżowanego Jezusa i Maryi, Jego Matki, podczas gdy apostołowie uciekli, a sam Piotr trzykrotnie się Go zaparł. Kościół w owym czasie przeżywał głęboki, niemal 40-letni kryzys Wielkiej Schizmy Zachodniej. Kiedy w 1380 roku umierała Katarzyna ze Sieny, mamy papieża i jednego antypapieża. Natomiast kiedy w 1412 urodziła się Joanna, byli jeden papież i dwaj antypapieże. Obok tego rozdarcia w łonie Kościoła toczyły się też ciągłe bratobójcze wojny między chrześcijańskimi narodami Europy, z których najbardziej dramatyczną była niekończąca się Wojna Stulenia między Francją a Anglią.
Joanna d´Arc nie umiała czytań ani pisać. Można jednak poznać głębiej jej duszę dzięki dwóm źródłom o niezwykłej wartości historycznej: protokołom z dwóch dotyczących jej Procesów. Pierwszy zbiór „Proces potępiający” (PCon) zawiera opis długich i licznych przesłuchań Joanny z ostatnich miesięcy jej życia ( luty-marzec 1431) i przytacza słowa świętej. Drugi - Proces Unieważnienia Potępienia, czyli "rehabilitacji" (PNul) zawiera zeznania około 120 naocznych świadków wszystkich okresów jej życia (por. Procès de Condamnation de Jeanne d´Arc, 3 vol. i Procès en Nullité de la Condamnation de Jeanne d´Arc, 5 vol., wyd. Klincksieck, Paris l960-1989).
Joanna urodziła się w Domremy - małej wiosce na pograniczu Francji i Lotaryngii. Jej rodzice byli zamożnymi chłopami. Wszyscy znali ich jako wspaniałych chrześcijan. Otrzymała od nich dobre wychowanie religijne, z wyraźnym wpływem duchowości Imienia Jezus, nauczanej przez św. Bernardyna ze Sieny i szerzonej w Europie przez franciszkanów. Z Imieniem Jezus zawsze łączone jest Imię Maryi i w ten sposób na podłożu pobożności ludowej duchowość Joanny stała się głęboko chrystocentryczna i maryjna. Od dzieciństwa, w dramatycznym kontekście wojny okazuje ona wielką miłość i współczucie dla najuboższych, chorych i wszystkich cierpiących.
Z jej własnych słów dowiadujemy się, że życie religijne Joanny dojrzewa jako doświadczenie mistyczne, począwszy od 13. roku życia (PCon, I, p. 47-48). Dzięki "głosowi" św. Michała Archanioła Joanna czuje się wezwana przez Boga, by wzmóc swe życie chrześcijańskie i aby zaangażować się osobiście w wyzwolenie swojego ludu. Jej natychmiastową odpowiedzią, jej „tak” jest ślub dziewictwa wraz z nowym zaangażowaniem w życie sakramentalne i modlitwę: codzienny udział we Mszy św., częsta spowiedź i Komunia św., długie chwile cichej modlitwy prze Krucyfiksem lub obrazem Matki Bożej. Współczucie i zaangażowanie młodej francuskiej wieśniaczki w obliczu cierpienia jej ludu stały się jeszcze intensywniejsze ze względu na jej mistyczny związek z Bogiem. Jednym z najbardziej oryginalnych aspektów świętości tej młodej dziewczyny jest właśnie owa więź między doświadczeniem mistycznym a misją polityczną. Po latach życia ukrytego i dojrzewania wewnętrznego nastąpiły krótkie, lecz intensywne dwulecie jej życia publicznego: rok działania i rok męki.
Na początku roku 1429 Joanna rozpoczęła swoje dzieło wyzwolenia. Liczne świadectwa ukazują nam tę młodą, zaledwie 17-letnią kobietę jako osobę bardzo mocną i zdecydowaną, zdolną do przekonania ludzi niepewnych i zniechęconych. Przezwyciężywszy wszystkie przeszkody spotyka następcę tronu francuskiego, przyszłego króla Karola VII, który w Poitiers poddaje ją badaniom przeprowadzanym przez niektórych teologów Uniwersytetu. Ich ocena jest pozytywna: nie dostrzegają w niej nic złego, lecz jedynie dobrą chrześcijankę.
22 marca 1429 Joanna dyktuje ważny list do króla Anglii i jego ludzi, oblegających Orlean (tamże, s. 221-22). Proponuje w nim prawdziwy, sprawiedliwy pokój między dwoma narodami chrześcijańskimi, w świetle imion Jezusa i Maryi, ale jej propozycja zostaje odrzucona i Joanna musi angażować się w walkę o wyzwolenie miasta, co nastąpiło 8 maja. Innym kulminacyjnym momentem jej działań politycznych jest koronacja Karola VII w Reims 17 lipca 1429 r. Przez cały rok Joanna żyje między żołnierzami, pełniąc wśród nich prawdziwą misję ewangelizacyjną. Istnieje wiele ich świadectw o jej dobroci, męstwie i niezwykłej czystości. Wszyscy, łącznie z nią samą, mówią o niej „la pulzella” - czyli dziewica.
Męka Joanny zaczęła się 23 maja 1430, gdy jako jeniec wpada w ręce swych wrogów. 23 grudnia zostaje przewieziona pod strażą do miasta Rouen. To tam odbywa się długi i dramatyczny Proces Potępienia, rozpoczęty w lutym 1431 r. a zakończony 30 maja skazaniem na stos. Był to proces wielki i uroczysty, któremu przewodniczyli dwaj sędziowie kościelni: biskup Pierre Cauchon i inkwizytor Jean le Maistre. W rzeczywistości kierowała nim całkowicie duża grupa teologów słynnego Uniwersytetu w Paryżu, którzy uczestniczyli w nim jako asesorzy.
Podziel się cytatem
„Pokój staje się możliwy, gdy pragnie się wysłuchać wołania tych, którzy są go pozbawieni: niewinnych dzieci, zaniepokojonych matek i ojców, maltretowanych więźniów, uchodźców, osób cierpiących niezależnie od wieku. Wszyscy oni mają na ustach jedno słowo: pokój!” - powiedział papież Leon XIV na zakończenie modlitwy różańcowej przy Grocie Matki Bożej z Lourdes w Ogrodach Watykańskich.
„Będę słuchał tego, co Pan Bóg mówi: oto ogłasza pokój ludowi i swoim wyznawcom, którzy się zwracają ku Niemu swym sercem” (Ps 85 (84), 9). Słowa Psalmu dobrze towarzyszą naszej modlitwie różańcowej tego wieczoru, ponieważ wyrażają nadzieję, której potrzebę tak bardzo odczuwamy, zwłaszcza wobec trudności i przemocy naszych czasów.
W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.
